Tarih – Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net

İzmir İktisat Kongresinde Hangi Kararlar Alınmıştır

bilgine — Sun, 07 Feb 2016 08:46:46 +0000

İzmir İktisat Kongresi 1135 delege ile Lozan Konferansına ara verildiği sırada 17 Şubat 4 Mart 1923 Tarihinde toplanmıştır. Bu Kongrenin sonucunda bazı kararlar alınmıştır. Bu kararları şu şekilde sıralayabiliriz:

• Dışarı ile rekabet edebilmek için sanayi bir bütünlük içinde kurulmalıdır. Yabancıların tekellerinden kaçınılmalıdır.
• Demir yollarının kısa sürede yapılmasına başlanmalıdır.
• İşçilere amele değil işçi denmelidir.
• Sendika hakkı tanınmalıdır.
• El işçiliği ve küçük işletmeden derhal fabrikasyon siteme geçilmelidir.
• Devlet yavaş yavaş ekonomik gücü olan organ haline gelmelidir. Özel sektör tarafından kurulan teşebbüsler devletçe desteklenmelidir.
• Özel teşebbüse destek ve kredi sağlayacak iki devlet bankası kurulmalıdır.

Bu kongreye işçi, çiftçi, tüccar ve sanayici olmak üzere toplam 1135 delege katılmıştır. Kongre “Misak-ı İktisadi” (Milli Ekonomi İlkesi)yi kabul etmiş ve nihayetinde de yukarıda özetlenmeye çalışılan kararlar ortaya çıkmıştır. Bu ilkenin özü ise “Ekonomik gelişmemiz ve kalkınmamız, milli bağımsızlığımız içinde sağlanacaktır. Temel hedef siyasal bağımsızlık gibi ekonomik bağımsızlığın da sağlanmasıdır.”

Kongre ekonomik doktrinlere saplanmamış bilime ve ülkenin içinde bulunduğu ekonomik duruma uyan alka uygun çözümler getirmiştir.Zatem Misak-ı İktisadi’nin taşıdığı bir diğer anlam ise büyük devletlerin ekonomik boyunduruğu altına girmeden kendi kaynak ve çabalarımızla kalkınmanın sağlanmasıdır.1920 ile 1933 yılları arasında yeni Türk devletinin ekonomik, kültürel ve sosyal alanlarda kalkınmaya hazırlık yılları olmuştur.

1933’ten sonra ise devlet özel teşebbüsün başarısız olduğu alanlara girmiş yeni büyük yatırımlar devlet eliyle yapılmıştır.Bu uygulamadan da devletçilik ilkesi doğmuştur. Nitekim 1933 yılında ilk 5 yıllık plan bu görüşler doğrultusunda hazırlanmıştır. I. Beş Yıllık Kalkınma Planı’nın ardından hemen II. beş yıllık plan hazırlandıysa da II.Dünya Savaşı’nın araya girmesi ile bu paln uygulanamamıştır. 1933 – 1938 yılları arasına Türk sanayisinin planlı kuruluş dönemi denmiştir.

The post İzmir İktisat Kongresinde Hangi Kararlar Alınmıştır first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Devotio moderna

bilgine — Thu, 11 Oct 2012 12:16:31 +0000

Devotio moderna, (Latincede ” yeni ibadet”) 14. yüzyılın sonu ile 16. yüzyıl arasında Katolik içinde gelişen dinsel akım. Tefekkür ve iç yaşama yönelerek dinsel tören ve görünüşe önem vermemiş, 13-14 yüzyılların metafizik tinsellik anlayışının eski değerini yitirmesine yol açmıştır

İlk kez Felemenk”te ortaya çıkan akım oradan Almanya”ya ,Fransa”nın kuzeyine,İspanya”ya ve İtalya”ya yayıldı. Devotio moderna”nın babası sayılan Felemenk’li rahip ve vaiz Geert Groote 1371″de bir grup öğrencisi ve arkadaşlarıyla birlikte Deventer”de Ortak Yaşam Kardeşleri adlı cemaatin temellerini attı. İçlerinden Florentius Radewyns” in evinde ortak ve sade bir yaşam sürdüren cemaat üyeleri seçkin bir Hıristiyan tabakayı eğitmeyi ve dinsel kitapları okuma alışkanlığını geliştirmeyi amaçlıyordu kısa sürede bu tür ortak yaşam evlerinin sayısı arttı ve cemaat Felemenk dışında Almanya ve İsviçre”ye de yayıldı. Önceleri eski yazmaların özenle kapya edildiği bu evlerde sonradan kitap basımı da yapıldı. Okulları İtalyan Rönesansı’na temel oluşturdu. örneğin,bunlardan birinde eğitim gören Erasmus da cemaatin etkisinde kaldı. Tarikatın kadınlar grubunu da Groote gene Deventer”de oluşturdu. Ortak Yaşam Hemşireleri adlı bu cemaat da eğitim,kitap kopya etme ve dokuma işleriyle uğraştı. Groote”un ölümünden sonra Florentius Radewyns ile bir grup cemaat üyesi Augustinusçu Rahipler olarak Windesheim Manastırını kurdular. Devotio moderna”yı yayanlar da cemaatin biri manastırda, öbürü dış dünyada yaşayan bu iki ana kolu oldu. Reform dönemindeki dinsel çalkantıların etkisiyle akım önemini yitirirken kardeşlik cemaatleri de 17. yüzyılın başlarında büyük ölçüde ortadan kalktı, kurdukları evlerin sonuncusu 1811″de kapandı.

The post Devotio moderna first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Alman Çeşmesi

bilgine — Tue, 06 Mar 2012 23:08:56 +0000

Alman Çeşmesi, II. WILHELM ÇEŞMESİ olarak da bilinir, İstanbul’da Sultanahmet’teki meydan çeşmesi. 1898-99’da Almanya’da yapılan çeşme, Alman imparatoru II. Wilhelm’in armağanıdır. 1901 ‘de bugünkü yerine Alman Çeşmesi, Sultanahmet, istanbul Dıatek konan çeşmenin mimarı Spitta’dır.

Biçim ve bezerne yönünden Osmanlı çeşme mimarlığından oldukça farklı, yabancı etkiler taşır. Sekizgen yapının bir yüzünde basamaklar, öbür yedi yüzünde birer çeşrne yer alır. Her köşeden parlak yeşil mermerden birer sütun yükselir. Sütunlara oturan sekiz dilimli kubbenin içi altın yaldızlı, dışı renkli çinilerle bezelidir.

The post Alman Çeşmesi first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Alman Amerikan Birliği

bilgine — Tue, 06 Mar 2012 23:04:30 +0000

Alman-Amerikan Birliği, GERMAN AMERICAN BUND ya da YENİ ALMANYA’NIN DOSTLARI (1933-35) olarak bilinen Nazi yanlısı yarı askeri Amerikan örgütü.

En büyük etkinliğini ABD’nin II. Dünya Savaşı’na girmesinden hemen önce gösterdi. New Jersey’de Andover’deki Camp Nordland, Pennsylvania’da Sellersville’deki Deutschhorst County Club gibi, masraflarını Bund’un karşıladığı kamplarda yetişkinler ve gençler için askeri eğitim ve bu eğitime ilişkin etkinlikler düzenlendi. Royal Oak’lu (Michigan) Rev. Charles Edward -Coughlin’in bu örgütü eleştırmesine karşın, ABD’deki Yahudi düşmanı ve Hitler yanlısı çevreler Bund’u genellikle desteklediler.

Bund, Alman Nazi SA’larının üniformasının taklidi üniformalar giyen saldırı birlikleri oluşturdu. New York’taki Madison Square Garden gibi yerlerde kitlesel gösteri toplantıları düzenledi. 1939’da Bund’un ulusal başkanı Fritz Julius Kuhn hakkında gasp ve sahtecilikten (Bund’un parasını zimmetine geçirmekten) kovuşturrna açıldı. Orgütün ulusal sekreteri James Wheeler-Hill de yalancı tanıklıktan mahkum oldu. ABD’nin II. Dünya Savaşı’na girmesinden sonra Bund dağıldı.

The post Alman Amerikan Birliği first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Almagro

bilgine — Tue, 06 Mar 2012 22:59:46 +0000

Almagro, Diego de (d. 1475, Almagro, Kastilya – ö. 1538, Cuzco, Peru), İspanyolların Peru’yu fethi sırasında önemli rol oynayan Ispanyol askeri. Ispanyol donanmasında hizmet verdikten sonra 1524’te Güney Amerika’ya giden Almagro, yakın arkadaşı Francisco Pizarro ile birlikte bugün Peru’nun bulunduğu topraklardaki Inka ımparatorluğu’nun fethedilmesine yol açan setere önderlik etti.

Almagro ile Pizarro, Ispanyolların Yeni Kastilya adını verdikleri bu toprakların askeri valisi oldular. Ancak, kısa bir süre sonra aralarında şiddetli bir düşmanlık başladı; bu düşmanlık, yeni kurulan kolonide oldukça önemli bir siyasal istikrarsızlığa yol açtı. 1534’te Ispanya kralı i. Carlos (Kutsal Roma-Germen imparatoru V. Karl) AImagro’yu bugün Şili’nin bulunduğu toprakların fethine katılmaya gönderdi. Almagro’nun orada büyük zorluklarla karşılaştığı söylenir.

Yokluğunda, Peru’daki .Yerliler ayaklandılar; hatta Cuzco’daki Ispanyol kalesini kuşattılar. Almagro derhal Peru ‘ya geri dönerek ayaklanmayı bastırdı; Pizarro’nun kardeşleri Herrıando ile Alonso’yu, çarpışma sırasında emirlerine uymadıkları için hapsetti. Bu olay üzerine Pizarro, Cuzco’ya geldi, Almagro’nun ordusunu bozguna uğratarak Almagro’yu tutsak etti; yeni kurulan kolonideki Ispanyol komutanlar arasında başgösteren şiddetli savaşlardan ilkinde de onu öldürdü.

The post Almagro first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Karaimler (Karaylar)

bilgine — Sun, 05 Feb 2012 18:53:39 +0000

Karaimler, KARAYLAR olarak da bilinir, Orta Asya kökenli Türk boyu. Dilleri, bir Kıpçak ağzı olan Karaimcedir. Eski tarihlerine ilişkin kesin bilgi yoktur. Karaimlerden söz eden en eski yazılı belge 1175 tarihlidir. Buna göre Karaimlerin 6. yüzyıl sonlarında Kafkasya’ya göç ettikleri, Ukrayna’nın Lutsk ve Galiç yöreleriyle Litov’a yerleştikleri ve orada Hazarlarla kaynaştıklan kabul edilir. 8. yüzyılda Karaimler, Hazarların Museviliği resmi din olarak kabul etmelerinden sonra, Museviliğin Talmud’u reddeden Karai mezhebini benimsediler. 1 ı. yüzyıl ortalarındaki ikinci Kıpçak göçünden etkilendiler ve Rusya’nın güneyindeki bozkırlara kadar yayılan Müslümanlarla ilişki kurdular. 14. yüzyılda ise Ukrayna’dan göçrnek zorunda kaldılar. Kırım Karayları adıyla da bilinen Doğu Karaimleri Kırkyer (Cufutkale) ile Gözleve (Eupatoria) merkez olmak üzere Kırım’a yerleştiler.

The post Karaimler (Karaylar) first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Kalebentlik

bilgine — Sun, 05 Feb 2012 15:41:03 +0000

Kalebentlik Osmanlı Ceza Kanunname-i Hümayunu’nun devlet memurlannın görevlerinden doğan suçlar için getirdiği ağır ceza. Bu cezaya mahkum olanlar hükümlülük süresini kapalı olarak bir kalede tamamlariardı. .1840’ta çıkanlan Ceza Kanunname-i Hümayunu’nun 1858’deki değişikliğinde yer alan kalebentlik, aynı yasanın kamu görevlisi olmayanlar için öngördüğü kürek ve pranga cezalannın emsaliydi. Kalebentlik, siyasal nitelikli suçlarla görevi kötüye kullanmadan doğan suçlar için geçerliydi. Kalebentliğe mahkum olanlar, devletin bu ceza için önceden belirlediği kalelerden birine gönderilir, kimseyle görüştürülmeden sürekli gözetimde tutulurdu. Cezanın müebbet (ömür boyu) ve muvakkat (3-15 yıl arasında) olarak iki türü vardı. II. Abdülhamid döneminde (1876-1909) aydınlan ve meşrutiyet yanlısı devlet adamlannı sindirrnek için genellikle bu ceza uygulanmıştır. Idam cezası padişahça sürgüne çevrilen Midhat Paşa’nın Taif’e, Namık Kemal’in de askeri tutuklu olarak Magosa’ ya gönderilmeleri de kalebentlik cezasıydı.

The post Kalebentlik first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Ekmekle işkence etmek

bilgine — Sat, 04 Feb 2012 19:36:01 +0000

Bu tüyler ürperten fotoğraf dünyanın en vahşi ırkı olan insana ait, yada insanlığını kaybetmiş bir yaratığa, açlıkdan ölmek üzere olan bir aileye ekmekle işgence etmek nasıl bir vicdan gerektirir sizin taktirinize bırakıyorum.

The post Ekmekle işkence etmek first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Aleksey Maksimovich Kaledin

bilgine — Sat, 04 Feb 2012 15:16:35 +0000

Aleksey Maksimovich Kaledin (d. 24 Ekim 1861, Ust-Hopyorskaya, Rus Çarlığıö. 11 Şubat 1918, Novoçerkassk, Rusya), Çarlık ordusu subayı ve Kazak önderi.
Ekim 1917’de iktidan ele geçiren Bolşeviklere karşı askeri direnişi ilk örgütleyenlerden biridir. Bir Don Kazağının oğlu olan Kaledin, i. Dünya Savaşı sırasında, önce Galiçya’daki bir süvari tümeninin, ardından da 1916’da Lutsk’a (Ukrayna) bir saldırı düzenleyen 8. Ordu’nun komutanlığını yaptı. Şubat 1917’de çarlık yönetiminin yerine kurulan geçici hükümetin yaptığı askeri reformlara karşı çıktığından, Mayıs 1917’de ordudan istifa etmeye zorlandı. Don bölgesine geri dönerek özerklik için mücadele eden Kazakların yanında yer aldı ve 8 Haziran 1917’de Don Kazaklannın atamanı seçildi. Bolşevikleriri yönetimi ele geçirmesinden sonra fiilen bağımsız bir konum kazanan Don topraklan, Petrograd (bugün Lenin423 Kaledonya grad) ve Moskova gibi devrimci merkezlerden kaçan tutucu ve liberal politikacılarla askeri görevlilerin bir sığınağı durumuna geldi. Kaledin sığınanlan iyi karşıladığı gibi topraklarında Beyaz Ordu’nun örgütlenmesine de izin verdi. Kendisi de yeni Kazak askeri birlikleri örgütledi ve siyasal desteğini genişletmek için hükümetine hakları kısıtlı, Kazak olmayan topluluklardan da temsilciler aldı. Ama Bolşeviklerin Don bölgesindeki güç odağını ortadan kaldırmak için Aralık 1917’de gönderdiği ordu karşısında, düzenli Kazak alaylarının çoğundan ve sanayi işçilerinden destek alamadı. Ocak 1918’in sonlannda Taganrog’u terk etmek zorunda kaldı. Bir dizi askeri yenilginin ardından Rostov’un Don bölümünü de yitirme tehlikesiyle karşılaşınca intihar etti.

The post Aleksey Maksimovich Kaledin first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.

Kalnoky von Köröspatak (Kontu)

bilgine — Thu, 02 Feb 2012 18:02:18 +0000

Kalnoky von Köröspatak (Kontu), Gusztav Siegmund (d. 29 Aralık 1832, Lettowitz, Moravya – ö. 13 Şubat 1898, Prödlitz), 1881-95 arasında Avusturya-Macaristan dışişleri bakanı. Asıl mesleği askerlik olan Kalnoky, 18S4’te diplomat olarak Avusturya Dışişleri
Bakanlığı’nda göreve başladıysa da, orduyla ilişkisini kesmedi ve 1879’da general rütbesine yükseldi. Londra, Roma ve Kopenhag’da çeşitli diplomatik görevlerde bulunduktan sonra, 1880’de Rusya büyükelçiliğine atandı. Ertesi yıl dışişleri bakanlığı görevini üstlenmek üzere Viyana’ya geri döndü.
Bakanlığı sırasında genelde tutucu bir dış politika çizgisi izleyen Kalnoky, girişimlerinden oldukça başarılı sonuçlar elde etti.
Avusturya ile Almanya arasındaki ittifak antlaşmasını yeniledikten sonra, ıtalya’nın
Uçlü Ittifak’a katılmasını sağlamak için yürüttüğü çabalarda Bismarck’a yardımcı oldu (1882). Rusya’nın Balkanlar’daki nüfuzunu kırmak amacıyla Sırbistan (1881) ve Romanya’yla (1883) gizli antlaşmalar imzaladı ve Bulgaristan’la aynı doğrultuda ilişkiler kurdu. Avusturya-Macaristan ımparatorluğu’nun karşı karşıya olduğu en önemli sorunlardan biri olan azınlıklar sorununu derinleştireceği düşüncesiyle, Sırp kralı Milan ‘ın Sırbistan’ı Avusturya-Macaristan’a satma önerisini reddetti. Rusya’ya büyük bir güvensizlik beslemesine karşın, bu ülkeyle Avusturya arasındaki ilişkileri düzeltrnek için çaba harcadı. 1891’de yaptığı bir konuşmada papalığın dünyevi iktidarı sorununun henüz açıklığa kavuşturulmamış olduğunu söylemesi Italya’yla ülkesi arasmda sürtüşme çıkmasına neden oldu. 1893’te de Fransa’yla Rusya arasındaki ittifakı bozmak için Vatikan’ı kullanmak istedi. Papanın otoritesinin güçlendirilmesinden yana görüşlerinin Macaristan’da yarattığı hoşnutsuzluk, dışişleri bakanlığından ayrılmasında önemli roloynadı.

The post Kalnoky von Köröspatak (Kontu) first appeared on Güncel ve Yararlı Ansiklopedik Bilgiler BilgiNe.Net.